En hoe zit dat met de planten in het broek eigenlijk?

Natuurgebied ‘het Schulensbroek’ wordt natuurlijk vaak bezocht door natuurliefhebbers. De ene al wat meer ‘liefhebber’ dan de andere. Voor sommigen is het een zomeruitje met de kinderen, anderen komen bijna dagelijks wel even in het Broek langs om de vaste plekjes af te speuren naar vogels, vlinders, libellen of planten. Voor elk wat wils alvast.
De vogels zijn ongetwijfeld de meest bekeken groep in de natuur, en ook zo bij ons. In 2016 passeerden ook weer heel wat ‘speciallekes’ de revue. Zo werden de ‘lijstjes’liefhebbers (zij verzamelen zoveel mogelijk waarnemingen van verschillende soorten per jaar) door het natte voorjaar getrakteerd op roepende kwartelkoningen en porseleinhoenen. De broedvogelinventariseerders konden dit jaar enthousiast zijn over het tweede broedgeval op rij van grauwe klauwier (doelsoort voor het Delta Life-project dat nu ongeveer van start gaat) en ook broedde er vermoedelijk een koppeltje kwakken voor de eerste keer in het gebied. Verder pleisterde er een tijdje een zwarte ooievaar en een purperreiger en vlogen een zeearend en ruigpootbuizerd over het Broek. De trektellers hoorden laatst nog een buidelmees overvliegen richting het verre zuiden. Vogels in alle maten en kleuren dus.
Een iets minder populaire groep die bekeken worden zijn planten. Wat statischer natuurlijk, maar het voorkomen, of de afwezigheid van planten zegt veel over de geschiedenis van een gebied, de toestand waarin een perceel of gebied zich bevind, en over welke diersoorten kunnen aangetrokken worden door bepaalde planten. Heel wat van wat er in de bodem gebeurd of aanwezig is kan door bepaalde ‘klik’soorten duidelijk worden. Of het grondwater hoog staat, of er kwelwater naar boven komt, welke mineralen in de bodem aanwezig zijn, of er verstoring is, hoe oud de graslanden of bossen zijn...allemaal te zien aan plantensoorten. Planten geven dus veel info aan de beheerders en natuurliefhebbers.
In 2016 werden enkele leuke ontdekkingen gedaan. Zo werd er voor de tweede keer Tormentil gevonden. Een plantje dat in schrale, voedselarme graslanden en heidegebieden voorkomt. In Schulen een zeldzaamheid daar het plantje niet groeit in de (vrij) voedselrijke valleigronden. Het werd gevonden op een wat hoger gelegen schraal grasland op een stukje zandbodem, een uitloper van een Diestiaensheuvel. Het gaat om een voormalige maïsakker in het Stienusbroek. Kortbij, op hetzelfde perceel werd ook kruipganzerik gevonden, een familielid van tormentil en al even zeldzaam in ons gebied. De aanwezigheid hiervan wijst op het verbeteren van de kwaliteit van de graslanden die beheerd worden door maaien en afvoer. Ze laten als het ware de vooruitgang zien van de kwaliteit voor planten en dieren van de beheerde graslanden en tonen ons dat de vermesting van de voormalige akker stillaan uit de bodem gaat en kruiden weer kansen krijgen.
Het zeer zeldzame Kruipende moerasscherm en dé Europese doelsoort voor het aankomende Life Delta-project heeft wat te lijden gehad onder de langdurige overstroming, maar kwam eind september toch weer te voorschijn in de Vroente. Door het water zal het plantje wel niet gebloeid hebben in 2016, en dus ook niet voor nageslacht hebben kunnen zorgen. Hopelijk in 2017 beter, want op wereldvlak is dit een zeer zeldzame soort die enkel zeer plaatselijk in Europa en Noordwest-Afrika voorkomt. Met slechts een 5tal plaatsen in Vlaanderen dus zeer belangrijk om te koesteren in het Schulensbroek.
Nog wat leuke plantensoorten met welluidende namen die dit jaar gevonden werden: Tripmadam, Grote Klit, Echt Duizendguldenkruid, Vroegeling, Ooievaarsbek, Slijkgroen, Eekhoorngras, Muizenstaart. De andere 250 soorten die dit jaar gevonden zijn (op meer dan 600 soorten in totaal in het Broek sinds 1900) kan u steeds vinden door naar www.waarnemingen.be te gaan en rechtsboven te zoeken naar ‘Schulensbroek’. De duizenden waarnemingen van planten, dieren, insecten, mossen, paddenstoelen zijn een schat aan informatie en worden veelvuldig gebruikt door onderzoekers, beheerders en beleidsmakers.
Zonder de vele (vrijwillige) waarnemers zouden die info natuurlijk nooit aanwezig zijn en dankzij waarnemingen.be wordt er een databank bijgehouden die de beheerders heel wat informatie kunnen verschaffen over de toestand van het gebied.
Voor uzelf kan u veel bijleren over natuur en ook onze visies gaan erop vooruit wanneer zoveel als mogelijk waarnemingen worden door gegeven. Wie weet loopt u binnenkort ook ‘Pokémon-Go”-gewijs